Thursday, Oct 23rd

Last update03:13:18 PM GMT

Thuviensinhhoc.com Tiến hóa Chọn lọc nhân tạo, chọn tự nhiên và đặc điểm thích nghi

Chọn lọc nhân tạo, chọn tự nhiên và đặc điểm thích nghi

Email In

Đacuyn đã đề xuất cơ chế chọn lọc tự nhiên, để giải thích kiểu cách tiến hóa mà chúng ta có thể quan sát thấy. Ông đã khéo léo và rất thận trọng đưa ra các lý lẽ để thuyết phục thậm chí cả những độc giả hoài nghi nhất. Đầu tiên ông đưa ra những ví dục quen thuộc về chọn giống vật nuôi cây trồng. Con người đã làm biến đổi các loài qua rất nhiều thế hệ bằng cách chọn lọc và nhân giống các cá thể có các đặc điểm mong muốn - quá trình được gọi là chọn lọc nhân tạo. Kết quả của chọn lọc nhân tạo làm cho các giống cây trồng và vật nuôi thường ít giống với các loài tổ tiên hoang dại của chúng.

Chọn lọc nhân tạo

Đacuyn sau này đã mô tả bốn quan sát về tự nhiên mà từ đó ông rút ra được hai kết luận:

- Các thành viên của một quần thể thường khác nhau ở nhiều đặc điểm

- Các đặc điểm của sinh vật được di truyền từ bố mẹ cho con cái

- Tất cả các loài đều có thể sinh ra một số lượng con cái lớn hơn nhiều so với số lượng cá thể mà môi trường có thể nuôi dưỡng

- Do thiếu thức ăn và các nguồn sống khác, nhiều cá thể con cái không thể sống sót.

KL1: Những cá thể có đặc điểm di truyền giúp chúng có cơ hội sống sót và sinh sản cao hơn trong một môi trường nhất định sẽ có xu hướng để lại nhiều cá thể con hơn những cá thể khác không có đặc điểm này.

KL2: Sự khác biệt về khả năng sống sót và khả năng sinh sản giữa các cá thể sẽ dẫn đến tích lũy dần các đặc điểm thích nghi trong quần thể từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Đacuyn nhận thức được tầm quan trọng của mối liên hệ giữa chọn lọc tự nhiên và khả năng sinh sản "quá mức". Ông đã bắt đầu nhận ra mối liên hệ này khi đọc tiểu luận của nhà kinh tế học Thomas Malthus, người đã cho rằng những đau khổ của con người - bệnh tật, nạn đói kém và chiến tranh - là kết cục không thể tránh khỏi vì tiềm năng tăng trưởng của quần thể người vượt quá so với khả năng cung cấp thức ăn và các tài nguyên khác. Đacuyn nhận thấy khả năng sinh sản quá mức là đặc tính của tất cả các loài. Trong số rất nhiều trứng được đẻ ra, nhiều con non được sinh ra, nhiều hạt được phát tán thì chỉ có một lượng rất nhỏ có thể hoàn thành sự phát triển và để lại hậu thế riêng của mình. Số còn lại đều bị ăn thịt, chết đói, chết bệnh, không được giao phối hoặc không thể chịu được các điều kiện khắc nghiệt của môi trường như nhiệt độ hoặc độ mặn.

Các đặc điểm của mỗi sinh vật có thể ảnh hưởng không chỉ đến khả năng sống của nó mà còn ảnh hưởng tới cả khả năng đương đầu với các thách thức đối với môi trường của đời con của nó. Ví dụ, một sinh vật có đặc điểm di truyền giúp đời con của nó có ưu thế trốn tránh kẻ thù, tìm kiếm thức ăn hoặc chống chịu vớ các điều kiện của môi trường. Khi những ưu thế này làm gia tăng số con cái và giúp chúng chúng sống sót và sinh sản thì đặc điểm này là thích nghi và sẽ có nhiều cơ hội gia tăng tần số trong thế hệ tiếp theo. Bởi vậy theo thời gian, chọn lọc tự nhiên gây nên bởi các yếu tố như thiên địch, thiếu thốn thức ăn hay các điều kiện vật chát bất lợi có thể làm gia tăng tỷ lệ các đặc điểm có lợi trong quần thể.

Sự biến đổi như vậy xảy ra nhanh đến mức nào ? Đacuyn lập luận rằng nếu chọn lọc nhân tạo có thể đem lại những biến đổi nhanh chóng trong một thời gian tương đối ngắn, thì chọn lọc tự nhiên có khả năng gây ra những biến đổi lớn của các loài qua hàng trăm thế hệ. Thậm chí, nếu một số đặc điểm di truyền có ưu thế so với các đặc điểm khác, dù chỉ là rất nhỏ, thì các biến dị có lợi như vậy dần dần được tích lũy lại trong quần thể và các biến dị ít có lợi sẽ bị suy giảm dần. Theo thời gian, quá trình này sẽ làm gia tăng tần số các cá thể có các tính trạng thích nghi có lợi và trau chuốt thêm khả năng thích nghi của sinh vật với môi trường sống của chúng.

Tóm tắt chọn lọc tự nhiên:

- Chon lọc tự nhiên là một quá trình trong đó các cá thể có các tính trạng di truyền nhất định có khả năng sống sót và sinh sản với tốc độ cao hơn so với các cá thể khác

- Theo thời gian, chọn lọc tự nhiên có thể làm gia tăng sự thích nghi của sinh vật với môi trường sống của chúng

- Nếu những thay đổi của môi trường hoặc nếu các cá thể di chuyển đi đến một môi trường mới thì chọn lọc tự nhiên có thể dẫn đến sự thích nghi của sinh vật với các điều kiện sống mới, và quá trình này đôi khi có thể làm xuất hiện loài mới.

Một điểm nhỏ nhưng rất quan trọng là, mặc dù chọn lọc tự nhiên xảy ra qua sự tương tác giữa các cá thể sinh vật vật với môi trường sống nhưng các cá thể không tiến hóa. Chỉ có quần thể của chúng mới tiến hóa theo thời gian.

Điểm mấu chốt thứ hai là chọn lọc tự nhiên có thể khuếch đại hoặc làm tiêu giảm chỉ các đặc điểm di truyền - các đặc điểm được di truyền từ sinh vật cho con cái. Mặc dù một sinh vật có thể  bị biến đổi trong quá trình sống và những tính trạng tập nhiễm thậm chí giúp sinh vật thích nghi với môi trường nhưng có rất ít bằng chứng chứng tỏ các tính trạng tập nhiễm như vậy có thể được di truyền cho đời con.

Thứ ba, nên nhớ rằng các yếu tố môi trường thay đổi từ nơi này qua nơi khác và thay đổi theo thời gian. Một đặc điểm là có lợi ở nơi này hoặc thời điểm này nhưng lại có thể không có giá trị - thậm chí là có hại - ở nơi khác hoặc vào thời điểm khác. Chọn lọc tự nhiên luôn tác động, nhưng những tính trạng nào là có lợi lại tùy thuộc vào hoàn cảnh của môi trường.

Theo giáo trình CB


Hướng dẫn download:
Click vào link → Chờ 5 giây → Click vào SKIP AD >> (Pass nếu có: www.thuviensinhhoc.com)

Hãy click nút Like và G+1 để ủng hộ Thư Viện Sinh Học!


Tin liên quan:
Tin mới hơn:
Tin cũ hơn: