Saturday, Nov 29th

Last update02:14:35 AM GMT

Thuviensinhhoc.com

Sự hình thành và phát triển của phôi, nhau và thai

Email In
Chỉ mục bài viết
Sự hình thành và phát triển của phôi, nhau và thai
Phát triển phôi
Quá trình mang thai

III. Qúa trình mang thai

1.    Maternal Recognition of Pregnancy

• Là giai đoạn không ổn định khi mà bào thai đưa ra những dấu hiệu rằng nó đã hiện diện để quá trình mang thai được thiết lập

 

 Bò     

 Cừu

 Ngựa

 Lợn

 Chu kỳ động dục

 16 - 19

 12 - 21

 12 - 16

 10 - 12

 Tín hiệu của phôi

 Interferon tau

  Interferon tau   

 Protein

 Estrogen

                         •           Những tín hiệu của phôi thai sẽ xuất hiện đúng lúc để cho quá trình thải xuất hormone progesteron của thể vàng được tiếp diễn. Chú ý: Nếu như không có tín hiệu từ phôi thai, PGF2α sẽ được thải xuất từ màng trong tử cung để làm suy thoái thể vàng và từ đó kết thúc việc sản xuất progesteron. 

                      •           Tín hiệu từ phôi thai của động vật nhai lại, interferon tau (IFN-τ), được kích hoạt nhằm giảm thiểu việc sản xuất PGF2α từ tử cung. Do đó, PGF2α không đến để thoái hóa thể vàng (Hình 8).

Hình 8. IFN-τ được sản xuất bởi những tế bào lá nuôi phôi của túi phôi (blastocyst) khi nghiên cứu ở bò và cừu.  IFN-τ tác động lên tế bào tử cung nhằm ngăn cản việc sản xuất các thụ quan oxytocin, do đó oxytocin không có thể kích hoạt việc tổng hợp PGF2α. Thêm vào đó, IFN-τ gây nên việc tổng hợp protein từ các tuyến tử cung.

•      Tín hiệu từ phôi thai lợn, oestrogen, tác động trực tiếp đến quá trình tiết xuất  PGF2α từ tử cung làm cho chất này không đến và làm thoái hóa thể vàng  (Hình 9).

  
Hình 9.
  Ở lợn không có thai (hình trái), oxytocin từ nội mạc tử cung, thùy sau tuyến yên và thể vàng xúc tiến việc tổng hợp PGF2α bởi nội mạc tử cung. PGF2α khuyếch tán đến các mao mạch nội mạc tử cung sau đó được dẫn lưu tới động mạch tử cung và đi đến buồng trứng gây nên việc thoái hóa thể vàng. Ở lợn có thai (hình phải), túi phôi sản sinh ra estradiol nhằm làm cho PGF2α đi vào trong khoang tử cung và bị tiêu hủy ở đó, tránh gây ra việc thoái hóa thể vàng.

    2.    Nguồn Progesteron trong quá trình mang thai

                   •           Progesterone là hormone chính của quá trình mang thai.

                   •           Làm cho tử cung yên tĩnh và nuôi dưỡng tử cung.

Loài

Nguồn Progesterone

Thời gian mang thai

Thể vàng trong suốt thời gian mang thai. Khoảng sau ngày thứ 215, nhau thai cũng sản xuất progesteron.

283 ngày

Cừu

Thể vàng cho đến ngày thứ 50, sau đó là nhau thai.

148 ngày

Lợn

Chỉ từ thể vàng.

114 ngày

Ngựa

Thể vàng đầu tiết tiết xuất ra progesterone cho đến khoảng ngày thứ 180. Hoạt động của FSH làm cho nang trứng phát triển và PMSG làm cho hình thành những thể vàng từ nang trứng. Thể vàng này tiết ra progesterone và có ảnh hưởng rõ từ ngày 40 - 180. Progesterone giảm thấp đến ngày 170 và sau đó tăng lên trong 5 tháng còn lại do được sản xuất ra từ nhau thai.

337 ngày

 

    3. Sự làm tổ của phôi thai

• Liên kết nhau thai với nội mạc tử cung

Ngày của thời kỳ thai

Bò   30 - 35 
Cừu   18 - 20 
Ngựa   50 - 60 
Lợn   12 - 20 

• Chức năng của các nhung mao màng đệm là làm tăng diện tích bề mặt của nhau để tăng cường sự trao đổi dinh dưỡng.

• Ở động vật nhai lại, mối liên lạc giữa mẹ và thai qua hệ thống nhau mẹ và nhau thai (hình 10): 

Cừu: 90 - 100 nhau được phân bố đều đặn ở sừng tử cung. Trâu bò: 70 - 120 nhau thai phát triển xung quanh thai.

Hình 10. Nhau được hình thành bởi những cấu trúc hình nút áo bao gồm nhau thai (cotyledon) và nhau mẹ (carules)

 

•           Ở lợn và ngựa, những nếp gấp phức tạp của màng thai và biểu mô nội mạc tử cung làm tăng số vi thể nhau thai nhằm làm tăng diện tích tiếp xúc cho việc vận chuyển chât dinh dưỡng (Hình 11).

•           Ở chó, xung quanh màng đệm có một vùng trung tâm và xâm lấn một phần vào nội mạc tử cung (Hình 12).

•           Ở linh trưởng và người, nhau thai gồm những đĩa tròn nhỏ ăn sâu vào niêm mạc tử cung (Hình 13).

Hình 11. Những ví dụ của nhau thai lan tỏa, đặc trưng bởi sự phân bố đồng dạng của các lông nhung màng đệm được bao phủ lên toàn bộ bề mặt của màng đệm. Bào thai lợn được giới thiệu ở dưới đây. Chú ý rằng không có nhau thai trên bề mặt của màng đệm túi niệu.

Hình 12. Nhau “khoanh vùng” ở chó, đặc trưng bởi các vi nhung màng đệm phát triển theo dạng vành đai

Figure 13. Nhau đĩa ở linh trưởng và người.Chú ý: dây rốn quấn cổ bào thai.

4.         Dinh dưỡng cho bào thai

•             Nước và chất điện giải có thể thấm dễ dàng qua nhau thai.

•             Nhau thai chuyển đổi glucose thành frutose, là nguồn năng lượng đầu tiên của bào thai.

•             Mỡ của thai được hình thành từ acid béo chuyển qua nhau.

•          Protein được tổng thợp từ acid amin qua nhau thai.

•          Vitamin hòa tain trong nước đi vào nhau thai dễ hơn dạng vitamin hòa tan trong mỡ.

•          Khoáng được vận chuyển qua hệ thống nhau.

•          Kháng thể không đi qua nhau. Động vật sơ sinh sẽ nhận kháng thể từ sữa đầu (colostrum) sau khi sinh ra.

Theo Phan Vũ Hải - ĐH Huế


Hướng dẫn download:
Click vào link → Chờ 5 giây → Click vào SKIP AD >> (Pass nếu có: www.thuviensinhhoc.com)

Hãy click nút Like và G+1 để ủng hộ Thư Viện Sinh Học!